İnsanlığın son günü haqqında İlahi xəbərdarlıqlar

İslam inancına görə bu dünya insan həyatının sonu deyil. İnsan yalnız maddi bir varlıq deyil; o, ruh və bədənin birlikdə yaratdığı bir varlıqdır və həyatın məqsədi sadəcə yaşamaq deyil, imtahandır. Qurana görə insanın əməllərinin nəticəsi bu dünyada tam görünməz. Ədalətin tam şəkildə həyata keçəcəyi gün isə Qiyamət günü olacaq.

Qiyamət günü İslamın əsas iman prinsiplərindən biridir. Quranda bu mövzu çox geniş şəkildə izah edilir. Allah insanlara dəfələrlə bildirir ki, bu dünya müvəqqətidir və hər kəs bir gün dirildilərək etdikləri əməllərə görə hesaba çəkiləcək.

Bu məqalədə Qurana əsaslanaraq Qiyamət gününün mənası, əlamətləri, baş verəcək hadisələr və insan üçün daşıdığı mənəvi mesajlar geniş şəkildə izah ediləcək.

Qiyamət anlayışı nədir?

“Qiyamət” sözü ərəb dilində “qalxmaq”, “dirilmək” və ya “ayağa qalxmaq” mənasını verir. Bu söz Quranda insanların ölümdən sonra yenidən dirildiyi və hesab üçün ayağa qaldırıldığı günü ifadə edir.

Quran Qiyamət gününü müxtəlif adlarla təsvir edir. Bu adlar həmin günün müxtəlif xüsusiyyətlərini göstərir.

Quranda Qiyamət günü üçün işlədilən bəzi adlar bunlardır:

• Yəvmul-Qiyamə – Dirilmə günü

• Yəvmud-Din – Cəza və mükafat günü

• Yəvmul-Hisab – Hesab günü

• Yəvmul-Fasl – Haqq ilə batilin ayrıldığı gün

• Əs-Saa – Böyük saat, son an

Bu müxtəlif adlar Quranda bir həqiqəti xatırladır: insan həyatının sonunda hər kəs öz əməlləri ilə üzləşəcək.

Quranda Qiyamət gününün əhəmiyyəti

Quranda Qiyamət gününə iman çox mühüm iman prinsiplərindən biri hesab edilir. Quranda tez-tez belə ifadə işlədilir:

“Allaha və axirət gününə iman gətirənlər...”

Bu ifadə Quranda onlarla dəfə təkrarlanır. Bu, axirət inancının İslamın əsas sütunlarından biri olduğunu göstərir.

Axirət inancı insan həyatına üç mühüm təsir edir:

1. Ədalət anlayışı yaradır
   Bu dünyada bəzən zalımlar cəza almır, yaxşı insanlar isə əziyyət çəkir. Qiyamət günü bu ədalətsizliklərin hamısı aradan qalxacaq.

2. İnsan davranışını düzəldir
   Axirətə inanan insan etdiyi hər əməlin qarşılığını alacağını bilir.

3. Ümid və təsəlli verir
   Çətinliklər içində olan insanlar üçün axirət ümid mənbəyidir.

Qiyamət gününün əlamətləri

İslam alimlərinə görə Qiyamət günü gəlməzdən əvvəl bəzi əlamətlər baş verəcək. Bu əlamətlər Quranda və hədislərdə qeyd edilir.

Quranda bəzi ümumi işarələrə toxunulur:

• Dünyada böyük qarışıqlıqlar

• İnsanların mənəviyyatdan uzaqlaşması

• Zülm və ədalətsizliyin artması

• Təbii fəlakətlərin çoxalması

Quranda belə buyurulur:

“Qiyamət yaxınlaşdı və Ay yarıldı.”
(Qəmər surəsi)

Bu ayə insanlara dünyanın sonsuz olmadığını xatırladır.

Surun üfürülməsi

Qurana görə Qiyamətin başlanğıcı Surun üfürülməsi ilə olacaq.

İslam inancına görə mələk İsrafil Allahın əmri ilə Sur adlı böyük bir şeypura üfürəcək.

Quranda bu hadisə belə təsvir edilir:

“Sur üfürüləcək və göylərdə və yerdə olanların hamısı öləcək.”
(Zumər surəsi)

Bu hadisə kainatın nizamının sona çatdığı an olacaq.

Kainatın dəyişməsi

Qiyamət günü yalnız insanların dirilməsi deyil, bütün kainatın dəyişməsi deməkdir.

Quranda bu günün təsviri çox təsirli şəkildə verilir.

Qiyamət günü:

• Dağlar yerindən qopacaq

• Dənizlər daşacaq

• Günəş qaralacaq

• Ulduzlar səpələnəcək

Quranda belə buyurulur:

“Günəş bükülüb qaraldığı zaman, ulduzlar töküldüyü zaman, dağlar hərəkətə gəldiyi zaman...”
(Təkvir surəsi)

Bu ayələr kainatın mövcud nizamının tam dəyişəcəyini göstərir.

İnsanların dirilməsi

Qiyamət günündə Allah bütün insanları yenidən dirildəcək.

Quranda belə buyurulur:

“Biz sümükləri belə yenidən birləşdirib diriltməyə qadirik.”

Bu ayə insanlara bildirir ki, Allah üçün insanı yenidən yaratmaq çətin deyil.

Quranda tez-tez insanın ilk yaradılışı xatırladılır:

Əgər Allah insanı ilk dəfə yoxdan yaratdısa, onu yenidən diriltmək daha asandır.

Məhşər meydanı

Dirildikdən sonra bütün insanlar Məhşər meydanı adlanan böyük bir yerdə toplanacaq.

Bu gün insan üçün ən çətin gün olacaq.

Quranda belə buyurulur:

“O gün insan qardaşından, anasından, atasından, həyat yoldaşından və uşaqlarından qaçacaq.”

Bu ayə Qiyamət gününün nə qədər dəhşətli olacağını göstərir.

Hətta ən yaxın insanlar belə yalnız öz taleyi haqqında düşünəcək.

Əməllərin kitabı

Qiyamət günündə hər bir insana onun əməllərinin kitabı veriləcək.

Bu kitabda insanın həyatında etdiyi bütün əməllər yazılmış olacaq.

Quranda belə buyurulur:

“Kitab ortaya qoyular və günahkarların orada yazılanlardan qorxduğunu görərsən.”

İnsan o kitabı gördükdə belə deyəcək:

“Vay halımıza! Bu kitab kiçik və böyük heç nəyi buraxmayıb.”

Bu ayə insanın həyatında etdiyi hər şeyin qeyd olunduğunu göstərir.

Hesab günü

Qiyamət günündə hər bir insan hesaba çəkiləcək.

Allah insanların niyyətlərini və əməllərini soruşacaq.

Bu gün heç kimə haqsızlıq edilməyəcək.

Quranda belə buyurulur:

“Bu gün heç kimə zərrə qədər zülm edilməz.”

Bu, Allahın ədalətinin mükəmməl olduğunu göstərir.

Əməllərin tərəzisi

Quranda qeyd edilir ki, insanların əməlləri tərəziyə qoyulacaq.

Yaxşı əməllər çox olarsa, insan nicat tapacaq.

Pis əməllər ağır gələrsə, insan cəzaya layiq olacaq.

Quranda belə buyurulur:

“Kimin tərəzisi ağır gələrsə, o xoşbəxtdir.”

Bu ayə insan həyatının əməllərlə ölçüldüyünü göstərir.

Sirat körpüsü

İslam inancına görə Qiyamət günündə insanlar Sirat körpüsündən keçəcək.

Bu körpü cəhənnəmin üzərində yerləşir.

Saleh insanlar bu körpüdən asanlıqla keçəcək.

Günahkar insanlar isə çətinlik çəkəcək.

Cənnət və Cəhənnəm

Hesabdan sonra insanlar iki yerə ayrılacaq:

• Cənnət – mükafat yeri

• Cəhənnəm – cəza yeri

Cənnət Quranda belə təsvir edilir:

• altından çaylar axan bağlar

• sonsuz nemətlər

• qorxu və kədərin olmadığı həyat

Cəhənnəm isə insanın etdiyi pis əməllərin nəticəsidir.

Qiyamət gününün insan üçün mesajı

Qiyamət haqqında ayələrin əsas məqsədi insanı qorxutmaq deyil.

Onların məqsədi insanı düşünməyə çağırmaqdır.

Bu ayələr insanlara xatırladır:

• həyatın mənası var

• insan məsuliyyət daşıyır

• hər əməl qarşılıq tapacaq

Qiyamət inancı və insan həyatı

Axirətə iman edən insan həyatına daha məsuliyyətlə yanaşır.

Bu inanc insanı:

• ədalətli olmağa

• başqalarına zülm etməməyə

• yaxşı əməllər etməyə təşviq edir.

Quranda dəfələrlə belə buyurulur:

“Kim zərrə qədər yaxşılıq edərsə, onu görəcək. Kim zərrə qədər pislik edərsə, onu da görəcək.”

Nəticə

Quranda Qiyamət günü haqqında verilən məlumatlar insanın həyatını mənalandıran böyük bir həqiqəti göstərir.

Bu dünya son deyil. İnsan etdikləri ilə bir gün qarşılaşacaq.

Qiyamət günü Allahın ədalətinin tam şəkildə təzahür etdiyi gün olacaq.

Bu inanc insanı daha yaxşı insan olmağa, yaxşılıq etməyə və zülmdən uzaq durmağa çağırır.

Axirətə iman edən insan bilir ki, həyat yalnız bu dünya ilə bitmir və əsl həyat Allahın hüzurunda başlayır.